Η διακεκριμένη και αναγνωρισμένη συγγραφέας Κλαίρη Θεοδώρου «ανυπομονεί» – όπως λέει – να βρεθεί στην Άρτα ανταποκρινόμενη στην πρόσκληση για συμμετοχή στο 5ο Φεστιβάλ Αστυνομικής Λογοτεχνίας, για το οποίο ήδη έχει πολύ καλές προσλαμβάνουσες.
Με αφορμή την συμμετοχή της, λοιπόν, μιλάει στον «Τ», για την «σημαντική» όπως την χαρακτηρίζει «διοργάνωση» καθόσον το αστυνομικό είναι ένα είδος κοινωνικού μυθιστορήματος. Υποστηρίζει ότι «πίσω από ένα έγκλημα κρύβεται σχεδόν πάντα μια ολόκληρη κοινωνία, με τις αντιφάσεις, τις ανισότητες, τις παθογένειες και τα αδιέξοδά της».
Συνάμα αποκαλύπτει τις βάσεις στις οποίες στηρίζεται η επιτυχημένη συνεργασία της με την ιδιαίτερα δημοφιλή συγγραφέα Λένα Μαντά, τις πηγές έμπνευσής της για τα βιβλία της που αγαπήθηκαν από το κοινό «Σ’ αγαπώ μέχρι θανάτου» και «Μην το διαβάσεις», την τεχνολογία και την επίδρασή της στην λογοτεχνία, ενώ μαρτυρά ότι κάτι καινούριο ξεκινά…
Ολόκληρη η συνέντευξη έχει ως εξής:
Συνέντευξη στη Βίκυ Καινούργιου
Ερ: Γνωρίζατε πριν την πρόσκλησή σας και τί για το «Φεστιβάλ Αστυνομικής Λογοτεχνίας» στην Άρτα;
Απ: Φυσικά. Το Agatha Φεστιβάλ Αστυνομικής Λογοτεχνίας έχει γίνει πλέον θεσμός και είναι ιδιαίτερα ευχάριστο που πραγματοποιείται και σε τόπους εκτός Αθηνών, στην Άρτα μάλιστα για πέμπτη φορά. Τέτοιες δράσεις είναι ιδιαίτερα σημαντικές, γιατί δίνουν στους αναγνώστες της περιφέρειας την ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά τους δημιουργούς της αστυνομικής λογοτεχνίας, να ανταλλάξουν απόψεις για το αγαπημένο τους είδος και να γίνουν μέρος μιας ζωντανής κοινότητας που μοιράζεται το ίδιο πάθος για το μυστήριο, το έγκλημα και τις ιστορίες που μας κρατούν ξάγρυπνους τις νύχτες. Είναι, λοιπόν, μεγάλη η χαρά και η τιμή που αισθάνομαι για τη συγκεκριμένη πρόσκληση και πραγματικά ανυπομονώ.
Ερ: Έχετε ήδη καταπιαστεί με το είδος οπότε τι πιστεύετε, αποτελεί η αστυνομική λογοτεχνία κοινωνική και πολιτική απεικόνιση;
Απ: Δεν είναι τυχαίο πως η αστυνομική λογοτεχνία χαρακτηρίζεται σήμερα όλο και πιο συχνά ως το σύγχρονο κοινωνικό μυθιστόρημα. Πίσω από ένα έγκλημα κρύβεται σχεδόν πάντα μια ολόκληρη κοινωνία, με τις αντιφάσεις, τις ανισότητες, τις παθογένειες και τα αδιέξοδά της. Το έγκλημα δεν γεννιέται σε κοινωνικό κενό, ούτε οι δράστες και τα θύματα υπάρχουν έξω από το περιβάλλον που τους διαμορφώνει. Μέσα από την αστυνομική μυθοπλασία μπορούμε να μιλήσουμε για την εξουσία, τη διαφθορά, τον ρατσισμό, την έμφυλη βία, την οικονομική ανισότητα, αλλά και για τους μηχανισμούς που οδηγούν έναν άνθρωπο στην απόγνωση ή τον ωθούν να ξεπεράσει τα όρια. Για μένα, η αστυνομική λογοτεχνία δεν έχει στόχο να αφηγηθεί απλώς μια συναρπαστική ιστορία και να κρατήσει τον αναγνώστη σε αγωνία μέχρι την τελευταία σελίδα. Αντιθέτως, έχει τη δυνατότητα να θέσει δύσκολα ερωτήματα, να φωτίσει σκοτεινές πλευρές της πραγματικότητας και να μας κάνει να κοιτάξουμε την κοινωνία μας με διαφορετικό μάτι.
Ερ: Τροφοδοτεί η καθημερινότητα στην Ελλάδα του σήμερα, ένα αστυνομικό μυθιστόρημα;
Απ: Αναμφίβολα. Η Ελλάδα είναι μια χώρα γεμάτη αντιθέσεις, απρόβλεπτες καταστάσεις και ιστορίες που θα μπορούσαν να αποτελέσουν την αφετηρία ενός αστυνομικού μυθιστορήματος. Αυτό που μας ενδιαφέρει, βέβαια, ως συγγραφείς δεν είναι να αναπαράγουμε την επικαιρότητα, αλλά να ανακαλύπτουμε μέσα σ’ αυτή το στοιχείο που μπορεί να πυροδοτήσει τη φαντασία μας. Μια λεπτομέρεια που οι περισσότεροι προσπερνούν μπορεί να γίνει η αρχή μιας ολόκληρης ιστορίας. Η πραγματικότητα, λοιπόν, προσφέρει το έναυσμα και η λογοτεχνία αναλαμβάνει να δημιουργήσει τον δικό της κόσμο.
Ερ: «Γυναικεία υπόθεση» και εν προκειμένω γυναικεία συνεργασία; Πώς δυο πολυγραφότατες, πετυχημένες συγγραφείς προέκυψε να συνεργάζονται σε αστυνομική σειρά; Πώς είναι αυτή η συνεργασία;
Απ: Η «Γυναικεία Υπόθεση» γεννήθηκε μέσα από τη φιλία μου με τη Λένα Μαντά, μια φιλία που βασίζεται στην αγάπη, τον σεβασμό και την αμοιβαία εμπιστοσύνη. Η ιδέα να γράψουμε κάτι μαζί ήταν δική της και ξεκινήσαμε χωρίς να ξέρουμε ούτε εμείς οι ίδιες καλά – καλά πού θα μας οδηγούσε αυτό το ταξίδι. Ήταν μια ευκαιρία να δοκιμάσουμε κάτι διαφορετικό, να μοιραστούμε ιδέες και να δημιουργήσουμε μαζί έναν ολόδικό μας κόσμο. Έτσι γεννήθηκαν η Νόρα, ο Νικόλας και η Ελπινίκη, τρεις ήρωες που αγαπήσαμε και που απέκτησαν σάρκα και οστά μέσα από τη γραφή μας.
Αυτό που κάνει τη συνεργασία μας ξεχωριστή είναι η μεταξύ μας χημεία και η παντελής έλλειψη του όποιου ανταγωνισμού. Απολαμβάνουμε την κάθε στιγμή της συγγραφής, γελάμε, συζητάμε και τελικά βρίσκουμε πάντα τον κοινό μας τόπο. Για μένα, πρόκειται για ένα πολύτιμο μοίρασμα με έναν άνθρωπο που εκτιμώ βαθιά. Και γι’ αυτό, το έκτο βιβλίο της Γυναικείας Υπόθεσης αποτελεί μεν το τελευταίο της σειράς, όχι όμως και το τελευταίο της κοινής μας πορείας. Κάτι καινούργιο ξεκινάει, κάτι καινούργιο έρχεται…
Ερ: Η τεχνολογία διαπλάτυνε ή στένεψε το δρόμο συνάντησης των ανθρώπων με το βιβλίο;
Απ: Η τεχνολογία έχει σαφέστατα ανοίξει τον δρόμο προς το βιβλίο, αρκεί να ξέρουμε πώς να την αξιοποιήσουμε. Ένα βιβλίο μπορεί να φτάσει σήμερα πολύ πιο εύκολα σε έναν αναγνώστη, ανεξάρτητα από το πού ζει, ενώ τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν δημιουργήσει νέες κοινότητες ανθρώπων που μοιράζονται τις αναγνωστικές τους εμπειρίες και ανακαλύπτουν συγγραφείς που ίσως δεν θα γνώριζαν διαφορετικά. Δεν πιστεύω, λοιπόν, ότι η τεχνολογία είναι εχθρός του βιβλίου. Το πραγματικό στοίχημα είναι να αξιοποιήσουμε τις δυνατότητες της τεχνολογίας, χωρίς να χάσουμε την ουσιαστική σχέση μας με το βιβλίο και την απόλαυση της ανάγνωσης.
Ερ: Με την Τεχνητή Νοημοσύνη έχετε «σχέσεις»; Τι πιστεύετε γι’ αυτή;
Απ: Έχω επαφή με την Τεχνητή Νοημοσύνη και θεωρώ ότι είναι ένα εξαιρετικά χρήσιμο εργαλείο, ιδιαίτερα στον τομέα της έρευνας, όπου μπορεί να διευκολύνει σημαντικά τη δουλειά μας. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι δεν χρειάζεται κριτική σκέψη και συνεχής επαλήθευση των πληροφοριών που μας παρέχει. Δεν τη δαιμονοποιώ πάντως, σε καμία περίπτωση, όπως δεν θεωρώ ότι πρέπει να αντιμετωπίζουμε με φόβο κάθε νέα τεχνολογία. Όσον αφορά τη συγγραφή, πιστεύω ότι η έμπνευση βρίσκεται μέσα μας, όπως και η προσωπική φωνή, το ιδιαίτερο ύφος και ο τρόπος με τον οποίο ο καθένας μας αντιλαμβάνεται τον κόσμο. Η τεχνολογία μπορεί να μας προσφέρει εργαλεία, να μας ανοίξει νέους δρόμους και να μας βοηθήσει σε πρακτικά ζητήματα, αλλά η προσωπική ματιά του συγγραφέα, οι εμπειρίες, οι ευαισθησίες, ακόμα και οι εμμονές του είναι εκείνα που κάνουν τη γραφή του μοναδική. Το ζητούμενο, λοιπόν, δεν είναι να φοβόμαστε την Τεχνητή Νοημοσύνη, αλλά να μάθουμε να τη χρησιμοποιούμε με γνώση, υπευθυνότητα και επίγνωση των ορίων της.
Ερ: Στην καθημερινότητά σας υπήρξαν στιγμές ή εικόνες που να λειτούργησανως μοχλός για κάποιο βιβλίο;
Απ: Ναι, πολλές φορές μια εικόνα, μια είδηση, κάτι που άκουσα στον δρόμο, ένα τραγούδι, ακόμα και μια σκηνή στην τηλεόραση ή στον κινηματογράφο μπορούν να γίνουν η αφετηρία μιας ιστορίας. Συχνά, μάλιστα, η αρχική έμπ-νευση δεν έχει καμία σχέση με το πώς εξελίσσεται το βιβλίο στη συνέχεια. Για το «Σ’ αγαπώ μέχρι θανάτου», για παράδειγμα, η σπίθα ήρθε από την εκπομπή «Storage Wars», όπου άνθρωποι αγοράζουν αποθηκευτικούς χώρους χωρίς να γνωρίζουν τι κρύβεται εντός τους. Η εικόνα δώδεκα μαύρων βαλιτσών πυροδότησε τη φαντασία μου και με οδήγησε σε μια εντελώς διαφορετική ιστορία. Το ίδιο συνέβη και στο «Μην το διαβάσεις» όπου η έμπνευση ήρθε μέσα από ένα true crime podcast και μετουσιώθηκε στη συνέχεια σε κάτι εντελώς διαφορετικό. Νομίζω πως ο συγγραφέας χρειάζεται να παρατηρεί τον κόσμο γύρω του και να αφήνει τη φαντασία του να δουλεύει ακόμα κι όταν δεν γράφει. Κανείς δεν ξέρει πότε ακριβώς θα έρθει η έμπνευση να τον συναντήσει. Όλοι, όμως, αντιλαμβανόμαστε αυτό το μαγικό «κλικ» που γίνεται μέσα μας, όταν κάτι κουμπώνει και μια ιστορία γεννιέται.
Ερ: Αυξήθηκε κατά τη γνώμη σας η προτίμηση στην αστυνομική λογοτεχνία από πλευράς των αναγνωστών; Κι αλήθεια, πόσο μεγάλο είναι το αναγνωστικό κοινό στη χώρα μας;
Απ: Θεωρώ ότι η αστυνομική λογοτεχνία έχει κερδίσει επάξια τη θέση της στον χώρο των γραμμάτων. Για πολλά χρόνια αντιμετωπιζόταν ως παραλογοτεχνία, ως ένα λογοτεχνικό είδος βήτα κατηγορίας που είχε ως μοναδικό στόχο την ψυχαγωγία. Σήμερα, όμως, έχει καταξιωθεί, καθώς έχει αναγνωριστεί η μεγάλη λογοτεχνική δυναμική της κι έτσι το είδος γνωρίζει μεγάλη άνθιση και προσελκύει ολοένα και περισσότερους αναγνώστες.
Όσον αφορά το αναγνωστικό κοινό στην Ελλάδα, πιστεύω ότι υπάρχει ένα σταθερό και πιστό κοινό αστυνομικής λογοτεχνίας, με αυξανόμενο ενδιαφέρον για το είδος. Ωστόσο, θεωρώ ότι υπάρχουν ακόμα μεγάλα περιθώρια να διευρυνθεί συνολικά η αναγνωστική βάση στη χώρα μας. Και αυτό είναι ένα στοίχημα που αφορά όλους μας: συγγραφείς, εκδότες, βιβλιοπώλες, εκπαιδευτικούς και πολιτιστικούς φορείς. Γιατί τελικά, μια κοινωνία που διαβάζει είναι μια κοινωνία που μαθαίνει να αμφισβητεί, να αναζητά και να βλέπει πέρα από την επιφάνεια των πραγμάτων.
Σας ευχαριστώ θερμά και σάς περιμένουμε στην πόλη μας






